Op 1 januari 2027 stapt ABP in een nieuwe pensioenregeling. Een van de elementen is compensatie voor de afschaffing van de doorsneesystematiek. Ben je tussen de 40 jaar en je pensioendatum, dan is compensatie voorzien, zoals ook blijkt uit het Transitieplan. Iedere pensioenfonds heeft hier eigen invullingen voor, dus let goed op de details.
Afschaffing doorsneesystematiek
In het huidige stelsel bouwen we voor iedereen evenveel pensioen op en betalen we dezelfde premie. Dit heet de doorsneesystematiek.
Bron: werkenaanonspensioen.nl
In de nieuwe regeling komt degressieve opbouw. De premie-inleg blijft voor iedereen gelijk, maar jongere deelnemers bouwen sneller op, terwijl oudere deelnemers een lagere opbouw krijgen.
Bron: CPB-notitie, Pensioenresultaat bij degressieve opbouw en progressieve premie, 2016
Doordat de opbouw voor oudere actieven verlaagd wordt, ontstaat er een verschil met de oude (doorsnee) opbouw. Er is afgesproken dit verschil adequaat te compenseren.
Transitieplan ABP
Het Transitieplan beschrijft hoe deze compensatie werkt. De maximale compensatie is niet haalbaar gebleken. Als de dekkingsgraad op 1 januari 2027 op of boven de 110% staat, is er voldoende vermogen om de compensatie uit dat vermogen te betalen. Medewerkers die ouder dan 40 jaar zijn komen hiervoor in aanmerking en ontvangen een tegemoetkoming die maximaal 57% van de maximale compensatie kan bedragen. Deelnemers jonger dan 40 jaar ontvangen geen compensatie, omdat zij volgens de gebruikte modellen voldoende profiteren van de overgang naar de nieuwe regeling.
Bron: Transitieplan ABP
Dekkingsgraad
Bij een dekkingsgraad van 110% of hoger op 1 januari 2027 wordt de compensatie in één keer, op de transitie-datum, aan de persoonlijke pensioenvermogens toegevoegd. Is de dekkingsgraad lager, dan kan financiering plaatsvinden uit premie en/of uit vermogen. De compensatie wordt dan over maximaal 10 jaar toegevoegd, mogelijk in combinatie: een deel direct uit vermogen, een deel later uit premie.
Berekeningen en peildatum
Ook na het transitieplan wordt er op de achtergrond stevig aan “losse eindjes” gewerkt. We komen voortdurend nieuwe factoren tegen en soms moeten nadere details nog worden afgesproken. Zo is in november 2024 bepaald hoe de compensatie precies wordt toegekend.
Hoe de compensatie wordt berekend
- ABP berekent de eenmalige compensatie op 31 december 2026 en gaat uit van het pensioengevend inkomen van januari 2026.
- Omdat in 2026 naar verwachting nog cao-loonsverhogingen volgen, wordt het peildatuminkomen verhoogd met de gemiddelde loonstijgingen van alle sectoren. Het percentage blijft hetzelfde, ongeacht de daadwerkelijke stijging in jouw sector.
- Voor veranderingen in werkomvang gedurende het jaar wordt uitgegaan van het gemiddelde deeltijdpercentage. Als iemand het hele jaar bij dezelfde werkgever werkt, geldt een gemiddelde over 12 maanden .Bij een werkgeverswissel berekent men het gemiddelde over de laatste dienstbetrekking.
Bedragen en voorbeeld
Let op: de uiteindelijke hoogte hangt af van de dekkingsgraad op het moment van invaren. Een grove indicatie kun je halen uit onderstaande berekening, die uitgaat van het grafiekvoorbeeld.
- Pensioengevend inkomen per 1 januari: alle inkomensbestanddelen waar je formeel recht op hebt, opgeteld.
- Voorbeeld: vast jaarinkomen inclusief 13e maand = €65.000. Franchise (grof afgerond) ≈ €15.000.
- Je bent 57 op 1 januari, wat volgens de grafiek een compensatie van 40% oplevert.
- Compensatiebedrag: (€65.000 − €15.000) × 40% = €50.000 × 40% = €20.000.
- Er wordt rekening gehouden met verjaardagen en maanden. Ben je op moment dat de compensatie wordt toegekend bijvoorbeeld 57 jaar en 3 maanden dan krijg je voor 3 maanden het percentage van de 58-jarigen.
( 9/12 x 40% + 3/12 x 38% = 39,5%)
- Dit bedrag wordt toegevoegd aan het individuele kapitaal.
Belangrijke aandachtspunten
- Voor gedeeltelijke werkgelegenheid telt het deeltijdpercentage mee. Bijvoorbeeld: bij 2 dagen werken (40%), is de compensatie ≈ €8.000, uitgaande van dezelfde inkomensgegevens.
- Als je in 2026 meer gaat werken, levert dat niet alleen meer salaris en hogere pensioenopbouw op, maar ook een hogere compensatie!
Carrièreplanning en timing
- Bij het plannen van stappen in je loopbaan is het slim om hiermee rekening te houden.
- Een half jaar onbetaald verlof plannen in de tweede helft van 2026 kan nadelig uitpakken.
- Zolang je deelnemer blijft en premieafdracht blijft lopen, is er geen probleem.
- Plan je je baanopzegging vooral nà 31 december 2026.
- Let extra op als je voor een academische ziekenhuis werkt en vóór 31 december 2026 besluit om elders in de zorg te gaan werken. PFZW (het pensioenfonds van de Zorg) heeft eerder al compensatie toegekend aan de aangesloten deelnemers, en van ABP ontvang je dan dus ook geen compensatie.
- Ook een overstap naar Zzp’er-schap vraagt om zorgvuldige timing; het zou zonde zijn om net naast de compensatie te grijpen.
Tips voor jouw situatie
- Controleer je loonstroken en toekomstige afspraken zodat het peildatuminkomen klopt.
- Houd rekening met deeltijdfactoren als je parttime werkt of van plan bent minder/meer te gaan werken.
- Denk bij geplande carrièreveranderingen ook even aan het mogelijk mislopen van de ABP-compensatie en bespreek dit zo nodig met HR/pensioenadviseur om verrassingen te voorkomen.